Twój Kalkulator OZETwój Kalkulator OZE
Technika

Falownik jednofazowy czy trójfazowy — przyłącze, limit mocy, asymetria faz i magazyn

⏱ ok. 7 min czytaniaOpublikowano:

Na tabliczce każdego falownika jest informacja, do ilu faz się go podłącza. Ten jeden parametr decyduje o maksymalnej mocy instalacji, o stabilności jej pracy w upalne dni i o tym, co zasili magazyn podczas awarii sieci. Wyjaśniamy, kiedy wystarczy falownik jednofazowy, a kiedy potrzebny jest trójfazowy, i co zrobić, gdy dom ma tylko jedną fazę.

Falownik hybrydowy Sigenergy z naklejką Pure Eco Energy zamontowany w pomieszczeniu technicznym

Czym różni się falownik jednofazowy od trójfazowego

Falownik zamienia prąd stały z paneli na przemienny i oddaje go do instalacji domu. Jednofazowy robi to na jednej fazie, trójfazowy dzieli moc po równo na trzy. Większość domów jednorodzinnych w Polsce ma przyłącze trójfazowe, więc teoretycznie pasują oba typy — różnią się jednak tym, ile mocy mogą oddać i jak zachowują się w sieci.

CechaJednofazowyTrójfazowy
Typowa moc w domudo ok. 3,68 kWzwykle 5–12 kW
Wymagane przyłączejednofazowe lub trójfazowetylko trójfazowe
Wpływ na napięcie w sieciwiększy — cała moc na jednej faziemniejszy — moc dzielona na trzy
Zasilanie awaryjnetylko obwody jednofazowetakże odbiorniki trójfazowe
W naszym kalkulatorzeDeye SUN 3,6 kW przy najmniejszych instalacjachod 5 kWp — wszystkie pozostałe

Limit ok. 3,68 kW na jednej fazie

Granica wynika z prostego rachunku: 16 A × 230 V = 3,68 kW. Operatorzy przyłączają jednofazowo mikroinstalacje do tej mocy, a większe — trójfazowo; szczegóły zapisuje każdy operator w swojej instrukcji ruchu i eksploatacji sieci. W praktyce oznacza to, że instalacja powyżej ok. 3,6 kW potrzebuje falownika trójfazowego, a taka jest dziś zdecydowana większość domowych instalacji — w naszym kalkulatorze od 5 kWp wzwyż.

Falownik jednofazowy ma sens w małych instalacjach: w domu o niskim zużyciu, w budynku gospodarczym, na działce rekreacyjnej albo tam, gdzie przyłącze ma tylko jedną fazę, a jego zmiana nie wchodzi w grę.

Asymetria faz — co liczy licznik, a co falownik

Częsta obawa brzmi: „panele produkują na trzech fazach po równo, a czajnik i pralka biorą z jednej, więc i tak kupuję prąd". Przy mikroinstalacji trójfazowej ustawa o OZE nakazuje rozliczać sumę energii ze wszystkich faz (tzw. bilansowanie międzyfazowe). Przy sumowaniu wektorowym 2 kW nadwyżki na pierwszej fazie i 2 kW poboru na drugiej w tej samej chwili dają przez licznik zero. Sposób liczenia zaprogramowany w liczniku zależy jednak od operatora — jeśli chcesz mieć pewność, zapytaj go o to na piśmie. Falownik trójfazowy rozkłada produkcję na wszystkie fazy, więc wynik mniej zależy od tego, jak liczy licznik.

Asymetria ma znaczenie technicznie w dwóch sytuacjach. Pierwsza to praca wyspowa: podczas awarii sieci nie ma czego bilansować i każdą fazę zasila sam falownik. Druga to rozładowanie magazynu: falownik hybrydowy oddaje moc baterii na fazy według swoich możliwości. W karcie katalogowej warto sprawdzić maksymalną moc na jedną fazę i to, czy falownik potrafi pracować niesymetrycznie — od tego zależy, czy piekarnik i czajnik na tej samej fazie dostaną prąd z baterii, czy częściowo z sieci.

Falownik hybrydowy Deye i magazyn energii Felicity Solar w pomieszczeniu gospodarczym
Wilkowyja — falownik hybrydowy Deye i magazyn Felicity Solar 16 kWh. Przy magazynie liczy się nie tylko pojemność, ale też moc, jaką falownik odda na każdą fazę.

Napięcie w sieci i wyłączenia falownika

Falownik musi odłączyć się od sieci, gdy średnie napięcie z 10 minut przekroczy 253 V (230 V + 10%). W słoneczne południe, gdy na jednej ulicy pracuje kilkanaście instalacji, napięcie rośnie — a falownik jednofazowy, wtłaczający całą moc w jedną fazę, podnosi je mocniej niż trójfazowy. Efekt to przerwy w produkcji akurat w najlepszych godzinach.

Nowoczesne falowniki mają funkcje ograniczania mocy przy wysokim napięciu, wymagane przez operatorów — zamiast się wyłączać, chwilowo produkują mniej. Gdy wyłączenia się powtarzają, warto sprawdzić historię błędów w aplikacji, zlecić pomiar i zgłosić problem operatorowi, który odpowiada za parametry napięcia w sieci.

Falownik dobiera kalkulator

W kalkulatorze wybierasz liczbę paneli, a falownik o właściwej mocy i liczbie faz dobiera się automatycznie. Cena brutto pojawia się od razu.

Oblicz wycenę →

Magazyn energii i zasilanie awaryjne a liczba faz

Przy magazynie liczba faz decyduje o tym, co dom dostanie podczas awarii. Falownik hybrydowy jednofazowy zasili awaryjnie tylko obwody jednofazowe: oświetlenie, lodówkę, piec gazowy, router. Trójfazowy poradzi sobie także z odbiornikami trójfazowymi, np. pompą ciepła — o ile zmieszczą się w jego mocy. Jak wybrać obwody awaryjne, opisujemy w artykule o zasilaniu awaryjnym z magazynu energii.

Różnica w cenie nie jest duża. Magazyn 10,24 kWh do istniejącej instalacji z jednofazowym falownikiem Deye SUN 3,6 kW kosztuje w naszym kalkulatorze 23 436 zł, z trójfazowym Deye SUN 10 kW — 26 352 zł brutto. Automatyczne przełączanie na zasilanie awaryjne to przy Deye dodatek za 500 zł netto, a w zestawach Sigenergy realizuje je rozdzielnica Gateway Home 3-fazowa (obecnie w promocji za 1 zł netto).

Falownik hybrydowy Sigenergy zamontowany w pomieszczeniu technicznym obok instalacji grzewczej
Imielin — trójfazowy falownik hybrydowy Sigenergy w pomieszczeniu technicznym. Taki falownik może podczas awarii zasilić także odbiorniki trójfazowe.

Dom z jedną fazą — co zrobić

Liczbę faz sprawdzisz w umowie z operatorem (moc przyłączeniowa i rodzaj przyłącza), na liczniku (oznaczenie 3 × 230/400 V przy trójfazowym) albo po zabezpieczeniu przedlicznikowym — trzy bezpieczniki zamiast jednego. Jeśli faza jest jedna, masz dwie drogi:

  • mała instalacja jednofazowa do ok. 3,68 kW — wystarczy przy rocznym zużyciu do ok. 3 500 kWh,
  • zmiana przyłącza na trójfazowe — wniosek do operatora (w Łodzi i regionie PGE Dystrybucja), opłata według taryfy operatora, czas od kilku tygodni do kilku miesięcy. Często trzeba też przebudować rozdzielnicę w domu.

Druga droga opłaca się zwłaszcza wtedy, gdy w planach jest pompa ciepła, płyta indukcyjna albo ładowarka do auta — o mocy przyłączeniowej przy wallboxie piszemy w artykule ładowarka do auta elektrycznego a fotowoltaika.

Jak dobieramy falownik do instalacji

W domach z przyłączem trójfazowym dobieramy falownik trójfazowy o mocy zbliżonej do mocy instalacji — dla 8 kWp to 8 kW, dla 10 kWp 10 kW. Dzięki temu instalacja pracuje stabilniej przy wysokim napięciu, a magazyn, jeśli jest w zestawie, może zasilać wszystkie fazy. Zgłoszenie mikroinstalacji do operatora przygotowujemy w ramach montażu. Wykonawcą jest Pure Eco Energy — własna ekipa, Łódź i region.

Masz pytanie o przyłącze?

Nie wiesz, ile faz ma Twój dom albo czy falownik pociągnie magazyn? Zadzwoń: 798-040-369 (pn–śr 9:00–17:00, czw–pt 8:00–16:00) — sprawdzimy to przed wyceną.

Przejdź do kalkulatora →

Najczęstsze pytania

Do jakiej mocy wystarczy falownik jednofazowy?

Operatorzy przyłączają jednofazowo mikroinstalacje do ok. 3,68 kW (16 A × 230 V); szczegóły określa instrukcja ruchu i eksploatacji sieci danego operatora. Większe instalacje podłącza się trójfazowo — w praktyce dom z instalacją powyżej ok. 3,6 kW ma falownik trójfazowy.

Czy falownik trójfazowy zadziała w domu z jednofazowym przyłączem?

Nie. Falownik trójfazowy wymaga wszystkich trzech faz. W domu z jedną fazą trzeba wybrać falownik jednofazowy albo wystąpić do operatora o zmianę przyłącza na trójfazowe — co przy okazji ułatwia montaż pompy ciepła czy ładowarki do auta.

Czy produkcja na jednej fazie pokryje zużycie na innej?

Zwykle tak. Przy mikroinstalacji trójfazowej ustawa o OZE nakazuje rozliczać sumę energii ze wszystkich faz, więc nadwyżka na jednej fazie bilansuje się z poborem na innej. Sposób liczenia w liczniku zależy jednak od operatora — w razie wątpliwości zapytaj go na piśmie. Falownik trójfazowy rozkłada produkcję na wszystkie fazy, więc ten problem jest mniejszy.

Dlaczego falownik wyłącza się w słoneczne dni?

Najczęściej przez zbyt wysokie napięcie w sieci. Falownik musi się odłączyć, gdy średnie napięcie z 10 minut przekroczy 253 V (230 V + 10%). Jednofazowy podnosi napięcie na swojej fazie mocniej niż trójfazowy, który dzieli moc na trzy. Gdy problem się powtarza, pierwszym krokiem są pomiary i zgłoszenie do operatora.

Czy magazyn z falownikiem trójfazowym zasili pompę ciepła podczas awarii?

Tak, jeśli falownik hybrydowy ma trójfazowe wyjście awaryjne, pompa jest podłączona do obwodów zasilanych w trybie wyspowym i mieści się w mocy falownika. Przy falowniku jednofazowym zasilisz awaryjnie tylko obwody jednofazowe: oświetlenie, lodówkę, piec gazowy, router.

Ile kosztuje zmiana przyłącza z jednofazowego na trójfazowe?

Opłatę ustala operator według swojej taryfy i zakresu prac — zależy od tego, czy trzeba wymienić przyłącze, czy wystarczy zmiana zabezpieczenia i licznika. Wniosek składa się do operatora (w Łodzi i regionie to PGE Dystrybucja); procedura trwa zwykle od kilku tygodni do kilku miesięcy.

Czytaj dalej

← Wróć do bazy wiedzy